ABD F-15 Pilotunun İran Semalarında Gördüğü ‘Denizanası’ Drone Formasyonu İstihbaratı Karıştırdı

Nisan ayında İran semalarında düşen bir ABD F-15 savaş uçağının pilotu, kurtarma sonrası verdiği ifadede gökyüzünde gördüğü ‘denizanası’ benzeri organize drone oluşumunu anlattı. Pilot, uçağından atılmadan önce çok sayıda İran drone’unun tek bir birim gibi hareket ettiğini bildirdi. Bu gözlem, ABD istihbarat birimleri arasında İran’ın drone teknolojisindeki potansiyel yeni kabiliyetleri üzerine tartışma başlattı.

İran Drone Teknolojisinde Yeni Bir Dönem Mi?

CNN International’a konuşan kaynaklara göre, pilotun ifadesi drone’ların bireysel değil, birbirine bağlı bir ağ gibi hareket ettiğini ortaya koydu. Büyük drone’ların altında yer alan daha küçük drone’ların oluşturduğu bu yapı, gözlemciye denizanasını andırıyordu. Bir kaynak, pilotun tarifini, “Büyük drone’ların altında bacak gibi görünen küçük drone’lar vardı. Birlikte hareket ediyorlardı” şeklinde aktardı.

Pilotun gördüklerini “drone’dan bir mayın tarlası” olarak tanımladığı belirtildi. Bu detaylar, ABD istihbaratında İran’ın daha önce öngörülmeyen bir drone teknolojisine sahip olabileceği endişesini doğurdu. Ancak pilotun kazanın ardından yaşadığı sarsıntı nedeniyle ifadelerinin doğruluğu ve netliği konusunda da değerlendirmeler yapıldığı bildirildi.

İstihbarat yetkilileri, pilotun bilinmeyen bir drone kabiliyetine mi tanık olduğu, İran’ın bir deneme mi yaptığı yoksa çölde oluşan bir serap görüp görmediği gibi olasılıkları masaya yatırdı. Pilotun ifadesini alan yetkililerin, “Gördüğünü söylediğin şeyden emin misin?” şeklinde sorgulama yaptığı aktarıldı. F-15’in düşüş nedenine ilişkin araştırmalar sürerken, pilotun gördüğü drone formasyonunun kazada rol oynayıp oynamadığı da inceleniyor.

Teknik Karşılığı ‘Çoklu Drone Ağı’

Kaynaklara göre pilotun tarif ettiği sistemin teknik adı ‘one-to-many meshed networking’ yani ‘tek merkezden çoklu drone ağı’ olarak biliniyor. Bu teknoloji, tek bir operatörün eş zamanlı olarak birden fazla drone’u kontrol etmesini sağlıyor. ABD istihbaratının İran’ın bu seviyede bir kabiliyete sahip olduğunu daha önce değerlendirmediği, ancak İran’ın drone teknolojisini geliştirmek için Rusya ve Çin’den destek aldığına dair raporların bulunduğu belirtildi.

Drone savaşı ve savunma teknolojileri uzmanı Emma Bates, bu tür bir sistemin ciddi bir tehdit oluşturabileceğini vurguladı. Bates, drone’ların belirli bir şekli koruyarak koordineli hareket edebilmesi ve üzerlerinde patlayıcı taşıması durumunda bunun etkili bir saldırı yöntemi olabileceğini belirtti.

Bu iddia, ABD ve İran arasında devam eden müzakere sürecinin ortasında gündeme geldi. Taraflar, İran’ın nükleer programı başta olmak üzere çeşitli konularda görüşmeler yürütürken, drone teknolojisi ve bölgesel askeri gerilimler de sürecin önemli başlıkları arasında yer alıyor.

• #Drone
• #F-15